1385 HORDAD (MAYIS 2006) HAREKETİ
— MİLLİ UYANIŞIN DÖNÜM NOKTASI
Güney Azerbaycan Kurtuluş Partisi’nin (GAQP) Bildirisi
2006 yılının Mayıs ayında Güney Azerbaycan’ın başta Tebriz olmak üzere birçok kentinde başlayan halk ayaklanması tarihe “Hordad Hareketi” olarak geçti. Bu olaylar yalnızca aşağılayıcı bir karikatüre karşı verilen ani bir tepki değildi; bu, onlarca yıldır süren milli ayrımcılığa, kimlik inkârına, siyasi baskılara ve sistematik asimilasyon politikalarına karşı Azerbaycan Türk Milletinin toplu itirazıydı.
Tebriz’den yükselen milli haykırış kısa süre içinde Urmiye’ye, Erdebil’e, Zencan’a, Sulduz’a, Hoy’a, Meraga’ya ve diğer Türk şehirlerine yayıldı. Sokaklarda yükselen sesler tüm dünyaya bir gerçeği gösterdi:
Güney Azerbaycan Türkleri kendi milli kimliğini, dilini ve tarihi varlığını korumakta kararlıdır.
“Haray-haray ben Türküm!” sloganı ise Hordad Hareketi’nin simgesine dönüşerek sonraki yıllarda Güney Azerbaycan Milli Hareketinin kolektif hafızasında milli kimliğin açık ve korkusuz ifadesinin tarihi nidası olarak yaşamaya devam etti.
Hordad Hareketi’nin en önemli özelliği milli karakter taşımasıydı. Bu ayaklanma:
• İran’daki Farsçı-Şuubi sistem içinde Türk dilinin haklarının inkâr edilmesine,
• Türkler başta olmak üzere gayri-Fars milletlerin milli onurunun sistematik baskılara maruz bırakılmasına,
• merkezci ve ırkçı devlet politikalarına karşı özgürlük iradesinin yükselişine,
• Güney Azerbaycan’ın tarihi, siyasi, ekonomik ve toplumsal varlığının inkâr edilmesine
karşı halkın kendi diliyle verdiği açık milli cevaptı.
Farsçı-Şuubi İran devlet sisteminin sert müdahaleleri, yaygın tutuklamalar, güvenlik baskıları ve silahlı saldırıları Azerbaycan Türk Milletinin iradesini kıramadı. Aksine, Hordad Hareketi Güney Azerbaycan’da milli bilincin daha da güçlenmesine ve Azerbaycan Milli Hareketi’nin yeni bir aşamaya girmesine neden oldu.
Bu ayaklanmadan sonra:
• Azerbaycan’da, Tahran’da ve Kaşkay bölgesinde milli öğrenci hareketleri genişlemeye başladı;
• İran içinde ve dünya çapında milli diaspora örgütlenmeleri canlandı;
• milli medya ve internet ağları yurt içinde ve dışında daha aktif siyasi-kültürel bir çizgi kazandı;
• Türk kimliği uğruna verilen kültürel mücadele kitleselleşerek Farsçı ideolojinin sözde “Azeri” projesini ciddi biçimde sarstı;
• çok sayıda milli aktivistin baskı altına alınmasıyla yeni bir “zorunlu sürgün” dalgası başladı.
HORDAD HAREKETİ’NİN TARİHİ HÜKMÜ
Hordad Hareketi gösterdi ki:
Bir milletin dili yasaklanabilir.
Onun aktivistleri tutuklanabilir.
Onun gençleri sürgüne zorlanabilir.
Ama bir milletin milli hafızası asla yok edilemez.
Bin yıllar boyunca bu coğrafyaya devlet geleneği, adalet, özgürlük, eşitlik ve yerel dillerin yaşama hakkını kazandırmış Azerbaycan Türk Milletinin milli hafızasını silmek hiçbir baskı rejiminin gücü dahilinde değildir.
Bugün Hordad Hareketi yalnızca geçmişin bir hatırası değildir; o, Güney Azerbaycan Milli Hareketi’nin çağdaş tarihinde milli direnişin, siyasi uyanışın ve özgürlük iradesinin yaşayan sembolüdür.
Yaşasın Güney Azerbaycan!
Yaşasın Azerbaycan Türk Milletinin özgürlük iradesi!
Milli şehitlerimizin hatırası unutulmaz!
Güney Azerbaycan Kurtuluş Partisi (GAQP)
2026-05-20
